Trenuj

Egzamin ósmoklasisty: Stereometria

Ostrosłupy na egzaminie ósmoklasisty: krawędzie, pole i objętość

Zadania z ostrosłupami łączą trzy rzeczy: wzór na pole trójkąta, twierdzenie Pitagorasa i wzór na objętość z jedną trzecią.

Zacznij trenować Najpierw teoria

Zadania generują się bez końca, każde z rozwiązaniem krok po kroku.

O co chodzi w tym typie zadań

W arkuszu 2025 ostrosłup prawidłowy czworokątny miał wysokość ściany bocznej 12 cm i pole ściany 108 cm². Trzeba było policzyć sumę wszystkich krawędzi. W 2026 w sześcianie o krawędzi a wyznaczono ostrosłup ACDS i trzeba było policzyć, ile razy jego objętość jest mniejsza od objętości sześcianu.

Objętość ostrosłupa to jedna trzecia pola podstawy razy wysokość: V = ⅓ · Pp · H. Krawędzie boczne i wysokości ścian liczy się najczęściej z twierdzenia Pitagorasa.

Teoria od zera

Objętość ostrosłupa to jedna trzecia pola podstawy razy wysokość.

V = ⅓ · Pp · H

Krawędzie i wysokości ścian

W ostrosłupie prawidłowym czworokątnym krawędź boczna, wysokość ściany i połowa krawędzi podstawy tworzą trójkąt prostokątny.

krawędź² = h² + (a : 2)²
h = 12, a = 18: krawędź = √(144 + 81) = 15

Przykłady z rozwiązaniem krok po kroku

Przykład 1

Wysokość ściany bocznej ostrosłupa prawidłowego czworokątnego to 12 cm, a pole ściany 108 cm². Oblicz sumę krawędzi.

  1. a · 12 : 2 = 108, więc a = 18 cm.
  2. Krawędź boczna: √(12² + 9²) = 15 cm.
  3. Suma: 4 · 18 + 4 · 15 = 132 cm.

Odpowiedź: 132 cm

Przykład 2

S jest środkiem krawędzi DH sześcianu o krawędzi a. Ile razy objętość ostrosłupa ACDS jest mniejsza od objętości sześcianu?

  1. Podstawa ACD to połowa ściany: a²/2.
  2. Wysokość DS = a/2.
  3. V = ⅓ · a²/2 · a/2 = a³/12, więc 12 razy mniejsza.

Odpowiedź: 12 razy

Sprawdź, czy już umiesz. W trenażerze dostaniesz zadanie tego typu z nowymi liczbami. Po odpowiedzi zobaczysz pełne rozwiązanie.

Rozwiąż zadanie

Najczęstsze błędy

  • Zapomnienie o jednej trzeciej we wzorze na objętość.
  • Mylenie wysokości ściany bocznej z krawędzią boczną.
  • Liczenie tylko krawędzi podstawy albo tylko bocznych.

Gdzie to się przydaje poza szkołą

Ostrosłupy widzisz częściej, niż myślisz.

W biznesie

Dach czterospadowy to ostrosłup. Dekarz liczy pole jego ścian, żeby zamówić odpowiednią ilość blachy.

W technologii

Grafika 3D buduje wszystkie kształty z trójkątów. Ostrosłup to jedna z najprostszych brył w takim modelu.

W codziennym życiu

Namiot typu tipi ma kształt ostrosłupa. Jego objętość mówi, ile osób się zmieści.

To było na egzaminie

Ten typ zadania pojawił się w ostatnich arkuszach. Kliknij, żeby zobaczyć omówienie konkretnego zadania.

Pytania i odpowiedzi

Jaki jest wzór na objętość ostrosłupa?

V = ⅓ · Pp · H, czyli jedna trzecia pola podstawy razy wysokość.

Ile krawędzi ma ostrosłup czworokątny?

Osiem: cztery krawędzie podstawy i cztery krawędzie boczne.

Teoria już jest. Czas na praktykę.

Trenuj: Ostrosłupy

Powiązane tematy