Egzamin ósmoklasisty: Stereometria
Graniastosłupy na egzaminie ósmoklasisty: pole powierzchni i objętość
Prostopadłościan ma sześć ścian w trzech parach. Kto to zapamięta, policzy pole powierzchni bez rysowania siatki.
Zadania generują się bez końca, każde z rozwiązaniem krok po kroku.
O co chodzi w tym typie zadań
W arkuszu 2025 trzeba było policzyć pole powierzchni prostopadłościanu o krawędziach 5, 6 i 7. W 2026 trzy sześciany o krawędzi 5 postawiono jeden na drugim i trzeba było policzyć pole powierzchni otrzymanej bryły.
Pole powierzchni całkowitej prostopadłościanu o krawędziach a, b, c to 2ab + 2bc + 2ac. Gdy bryła powstaje ze sklejenia sześcianów, ściany, którymi się stykają, znikają z powierzchni.
Teoria od zera
Prostopadłościan ma 6 ścian w trzech parach jednakowych prostokątów.
Bryły z sześcianów
Ściany, którymi sześciany się stykają, nie należą do powierzchni bryły. Najprościej policzyć wymiary nowej bryły i użyć wzoru dla prostopadłościanu.
Objętość prostopadłościanu to iloczyn krawędzi: V = a · b · c. Objętość każdego graniastosłupa prostego to pole podstawy razy wysokość.
Przykłady z rozwiązaniem krok po kroku
Przykład 1
Krawędzie prostopadłościanu mają 5, 6 i 7. Oblicz pole powierzchni.
- Pary ścian: 5 · 6 = 30, 6 · 7 = 42, 5 · 7 = 35.
- 2 · (30 + 42 + 35) = 214.
Odpowiedź: 214
Przykład 2
Trzy sześciany o krawędzi 5 ustawiono jeden na drugim. Oblicz pole powierzchni bryły.
- Bryła ma wymiary 5 × 5 × 15.
- Podstawy: 2 · 25 = 50, ściany boczne: 4 · 5 · 15 = 300.
- Razem 350.
Odpowiedź: 350
Sprawdź, czy już umiesz. W trenażerze dostaniesz zadanie tego typu z nowymi liczbami. Po odpowiedzi zobaczysz pełne rozwiązanie.
Rozwiąż zadanieNajczęstsze błędy
- Liczenie tylko trzech ścian zamiast sześciu.
- Dodanie pól wszystkich sześcianów bez odjęcia ścian sklejonych.
- Mylenie pola powierzchni z objętością.
Gdzie to się przydaje poza szkołą
Pole powierzchni i objętość brył to codzienność pakowania i remontu.
W biznesie
Producent kartonów liczy pole powierzchni pudełka, żeby wiedzieć, ile tektury zużyje na każde.
W technologii
Drukarka 3D liczy objętość modelu, żeby oszacować, ile filamentu zużyje.
W codziennym życiu
Malujesz pokój? Pole ścian to pole powierzchni prostopadłościanu bez podłogi, sufitu, okien i drzwi.
To było na egzaminie
Ten typ zadania pojawił się w ostatnich arkuszach. Kliknij, żeby zobaczyć omówienie konkretnego zadania.
- Egzamin ósmoklasisty 2026, zadanie 14: trzy sześciany jeden na drugim
- Egzamin ósmoklasisty 2025, zadanie 15: pole prostopadłościanu 5 × 6 × 7
Pytania i odpowiedzi
Jak policzyć pole powierzchni prostopadłościanu?
2 · (ab + bc + ac), gdzie a, b, c to długości krawędzi.
Czym jest pole powierzchni całkowitej?
Sumą pól wszystkich ścian bryły, razem z podstawami.
Teoria już jest. Czas na praktykę.
Trenuj: Graniastosłupy